Borsa

Borsa Nedir?

Arkadaşlarınızdan veya uzak aile fertlerinizden “Borsadan deli para kazandım”, “Evimi, arabamı borsadan aldım” tarzında haberler duymuşsunuzdur. İş yerinizde masasını ziyaret ettiğiniz arkadaşınızın bilgisayarında açık halde duran ekrandaki inişli çıkışlı garip çizgiler dikkatinizi çekmiştir. Belki kiminden bilgi almaya çalıştığınızda devlet sırrıymış gibi detaylara girmemiştir. Peki duyduğunuz haberler ve tanık olduğunuz görüntülerde mevzu olan borsa nedir, neden dikkatinizi çekiyor ve başlamak isteyenler nereden başlayacaklarını nasıl öğrenebilir?

Borsaya giren kişilerin para kazanma amacıyla yatırım yapmaya başladığını, ancak çoğu kişinin deneyim kazanmadan girdiği için zarar ettiğini görüyoruz. Ne yazık ki dünya sürekli kazananların dünyası değil. Bu yüzden borsa hakkında detaylı araştırma yapmadan, temel kavramları öğrenmeden işlem yapmamanız gerekmektedir.

Bugün sizlere borsanın temel özelliklerinden, borsaya nasıl başlayabileceğinizden ve dikkat etmeniz gereken inceliklerinden bahsedeceğiz.

borsa nedir

Borsa Nedir? Ne Anlama Gelmektedir?

Borsanın sözlük anlamından ziyade daha anlaşılır bir ifadeyle tanımlamasınız yapalım. Borsa, para yerine geçen, parayla alınabilen değerli varlıkların alım satım yapıldığı yer anlamında gelmektedir. Eskiden sabit bir ofis bu amaçla kullanılırken, artık online ortamda alım satımlar gerçekleştirilebilmektedir. Borsa İstanbul bize an yakın örnek olduğu için, bu değerli kağıt, senet ve tahvilleri en kolay kendi Türk borsamız üzerinden alıp satabiliyoruz. Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) tarafından denetlenen bir şirket olan Borsa İstanbul, ülkemizin göz önünde olan ekonomik göstergelerinden biridir.

Dünya üzerinde borsasıyla ünlü ülkeler vardır. Bu borsalarda günlük işlem hacmi değerli varlıklar ve para birimleri üzerinden çok yüksek olduğu için, bir nevi o ülkenin gelişmişlik düzeyi konusunda da ciddi bir fikir verir. New York Borsası (NYSE), Yine New York Merkezli NASDAQ Borsası, Londra Borsası, Tokyo Borsası (TSE), Amsterdam Merkezli EuroNext, Hong Kong Borsası (HKSE), Toronto Borsası, Paris Borsası, İsviçre Borsası bu borsalara en güzel örneklerdir.

Borsada Fiyatlar Neden Değişir?

Borsa genelde aradaki komisyoncuların işlem hacmine sahip olması nedeniyle, arz-talep dengesi nedeniyle fiyat aralığına sahip olur. Yani “Borsa İstanbul günü rekorla kapattı” cümlesi Türk borsasının değer kazandığı anlamına gelse de, özelde hisse senetlerinin değerlerinin değişmesi ise alıcı ve satıcıların arzı-talebi doğrultusunda gerçekleşmektedir. Borsaya yeni başlayan biri olarak ileride spekülasyon kelimesinin de fiyat değişimine neden olduğu etkiyi öğreneceksiniz.

Borsanın birçok değişkenden etkilendiğini, bunun bir çırpıda öğrenilemeyeceğini bilmelisiniz. Fiyatların neden düştüğü, neden yükseldiği, ne zaman alım yapılması, ne zaman satışın gerçekleşmesi gerektiği, hangi durumlarda ne tür hamlelerin yapılacağı ile ilgili tecrübe gerektiren işlemleri zaman içinde öğreneceğinizi de göreceksiniz.

Borsa İşlem (Alım Satım) Saatleri

Borsa İstanbul’da işlem yapabileceğiniz, alım satımları engel olmadan gerçekleştirebileceğiniz saatler;

SAATLER İŞLEM
09:40 AÇILIŞ
09:40 – 13:00 ALIM-SATIM
13:00 – 13:55  EMİR TOPLAMA
13:55 – 14:00 FİYAT BELİRLEME
14:00 – 18:00 ALIM-SATIM
18:01 – 18:05 KAPANIŞ SEANSI

Borsa Nasıl Öğrenilir?

Borsa aslında sadece okuyarak öğrenilmez. Teorik bilgilerden yalnızca ileride karşılaşacağınız terimlerin ne anlama geldiğini öğrenirsiniz. Asıl öğrenme ise verileri takip etme ve uzmanların fikirlerini okuma ile gerçekleşir. Borsada kazanmak için ne yapmak gerekir konusunda en önemli şey, uzmanları da dinlemektir.

Bir spor takımının hisse senedini alacaksanız, o takımın spor branşlarındaki başarısını, ligdeki durumunu, mali kongre bildirilerini, bilet satışlarını, Store satışlarını gibi verileri doğru analiz etmeniz gerekir. Bunun için de finansal okuryazar olmanız, yani işlemlerin ne anlama geldiğini bilmeniz önemlidir. Yukarıda söylediğimiz spekülasyon kullanılarak asılsız transfer haberleri ile takımın mali göstergeleri değişkenlik gösterebilir. İnsanları o hisse senedini almaya teşvik eden haberler olabilir. Ancak transfer gerçekleşmez ise senedin değerinin düşeceği tahmin edilir. Bu da zarar edebileceğiniz anlamına gelir.

Borsa Nasıl Oynanır?

Borsa nasıl oynanır, nelere dikkat etmek gerekir konusuyla devam edelim. Borsaya başlamak için bir hesabınızın olması ve hesabınızda işlem yapabileceğiniz kadar paranızın bulunması gerekir. Herkes gibi sizin de izlemeniz gereken yöntem, fiyatı düşen bir varlığı alıp, yükseldiği zaman satmaktır. Ticaretle benzer olan bir yanı vardır. Ticarette de toptan mal alıp, üzerine kar ekleyip satarsınız. Buradaki fark, düşük fiyattan aldığınız zaman ne kadar yükseleceğini sizin belirlememeniz. Ancak kazanç oranını bekleyerek, takip ederek, analiz yaparak ve değerlendirerek satarak belirleyebilirsiniz.

Yükseleceğini tahmin ettiğiniz veya yorumlarına güvendiğiniz bir hisse senedini satın alırsınız. Aracı kuruluş borsadan sizin adınızda o kağıdı alır. Bekletirsiniz, yükseldiği zaman da satarsınız. Borsadan para kazanmanın temelinde bu işleyiş vardır. Ancak farklı mecralarda, uzun süre beklemek zorundasınız, ne kadar dayanırsanız o kadar kalırsınız gibi yorumlar görebilirsiniz. Bu yorumları deneyim kazandıkça nasıl değerlendirmeniz gerektiğini de öğreneceksiniz.

Kısa vadede kazanacağınız yöntemler olduğu gibi uzun vadede, sabrederek de kazanacağınız yöntemler vardır. Önemli olan bu kararın size ait olmasıdır. Borsa oynama konusunda hesabınızın olduğu bir bankayı da kullanabilirsiniz. Bankaların hisse senedi alış-satış konusunda Yatırım başlığıyla hizmet verdiğini biliyoruz. Ancak aradaki kesintilerin ve komisyon oranlarının ne kadar olduğunu incelemeniz önemlidir.

borsa ve yatırım

Borsada Nasıl Yatırım Yapılır?

Borsada yatırım yapmak için aracı kuruluşlarda hesap açmanız gerekir. Bu aracı kuruluşların SPK lisanslı olmasına dikkat ediniz. Bankaların çoğu bu konuda yetki sahibidir. Bankalar haricinde de yetki sertifikasına sahip olan kurumlar vardır. Bunların en doğru ve güncel haline SPK online sitesinden erişebilirsiniz. Yatırım yapacağınız kuruluşu seçmek yatırım yapmanın ilk adımıdır.

SPK web sitesinde yatırımlardaki kesinti ve komisyon oranları da yer almaktadır. Kazancınızdan fazla kesinti olmasını istemiyorsanız, size uygun oranlar sunan banka veya kuruluşları tercih etmelisiniz. Yatırım hesabı önemli olduğu için SPK lisansına sahip her kuruluş, bizzat giderek sözleşme imzalamanızı isteyebilir.

Ancak dijitalleşme atılımında çoğu kurumun APK yazılımları ile mobil cihazlardan yatırım hesabı açmayı aktifleştirdiğini de söylemeliyiz. Yatırım hesabı açtıktan sonra sıra satın almalara gelecektir. Her kuruluşun sistemi ve teması farklı olduğu için alış ve satış işlemlerini deneyimleyerek öğrenebilirsiniz.

Borsada İşlem Nasıl Yapılır?

Örneğin bir bankada interaktif hesabınız var. Elbette hesabınızda da paranız var ve yatırım hesabınıza bu parayı aktardınız. Satın almak istediğini hisse senedi için ilgili menüyü seçebilirsiniz. Borsa menüsünden satın almayı gerçekleştirebileceğiniz ürünleri görebilirsiniz.

Almak istediğiniz hisse senedi için alım emri verdiğinizde, Ziraat Bankası bu emri Borsa İstanbul’a bildirecektir. Alım havuzuna iletilen bu emir ile kısa zaman içinde istediğiniz hisse senedinden istediğiniz miktar, yatırım hesabınızda görünecektir. Ancak buradaki temel nokta, almak istediğiniz hisse senedini satmak isteyen birilerinin de olmasıdır. Yani piyasada X hisse senedinden 3000 adet almak istediğinizde, birilerinin de bu kadar miktarı veya bundan daha fazla miktarı satmak istemesi gerekir. Buna arz-talep eşleştirilmesi adı verilir. Yani özetle satılmayan bir malı alamazsınız.

Takibini detaylı veriler sunan sitelerden veya hesabınızın olduğu bankanın web sitesinden yapabilirsiniz. Satmak istediğinizde de yine aynı menü üzerinden dakikalık olarak aktif işlem saatleri içinde satışınızı sunabilirsiniz.
Yatırım Araçlarının Fiyatı Neye Göre Değişir?

Borsada işlem yaptığınız varlıkların hepsine yatırım araçları adı verilir. Hisse senedi de bir yatırım aracıdır. Dolaysıyla fiyatı değişebilen bir yatırım ürünü olarak kabul edilebilir. Bir şirkete ait hisse senedi birçok faktörden etkilenebilmektedir. Bunlar arasında şirketin ekonomi politikası, halka arz kararları, karlılık oranı, yatırım yapma isteği, yönetimindeki belirsizlik, yatırımlardaki istikrarsızlık, yeni bilimsel gelişmeler, global ilişkiler ve hatta iklim farklılıklarına kadar yer almaktadır.

Borsada Para Nasıl Kazanılır?

Bu soruyu, temel kavramları öğrenmeden sormamanızı tavsiye ederek, makalemize devam edelim. Borsada para kazanmak için borsa oynamayı, alış yapmayı, satış zamanını ve tabi ki yatırım aracı tercihini öğrenmek gerekir. Hangi yatırım aracından satın alacaksınız, nereden, ne kadar alacaksınız, satış için ortalama bir beklentiniz var mı gibi soruların cevabı net olmalı.

Para kolay kazanılmıyor! Alın teri, emek ve risk içeren zorlu para kazanma sürecinde elinize geçeni kazanmak için borsa oynamayı tercih edebilirsiniz ve bunda özgürsünüz. Vadeli Mevduat hesabına koyup, standart bir kazanç elde etmektense, dövize veya altına yatırıp yükselmesini beklemektense, borsada kısa sürede daha fazla kazanmayı tercih edebilirsiniz.

En baştan söyleyelim, bu bir risktir. Satın alacağınız yatırım aracının yükseleceğinin garantisi yok. Ancak yorumlara dayanarak yükselme beklediğiniz bir ürünü satın alacaksanız, yatırım hesabınızdan bu işlemi gerçekleştirebilirsiniz. Yükseldiğinde de satıp yeni bir yatırımı hedefleyebilirsiniz.

Yatırım aracının kısa-uzun vadede nasıl bir grafiğe sahip olacağını, sizin beklentinize uyup uymadığını takip etmek çok önemlidir.

Borsada kazanmanın en güzel yolu yatırımınızı çeşitlendirmektir. Paranızı bölüp farklı yatırım araçları satın alabilirsiniz. Bir kısmını altına, bir kısmını dövize, bir kısmını tahvile, bir kısmını ise hisse senedine bölüştürebilirsiniz. Bu şekilde bir denge oluşturup, kazanç-zarar denkleminde ibreyi kazançtan yana çevirebilirsiniz. Herhangi bir araçtan zarar ettiğinizde, diğerleriyle kara geçebilirsiniz.

Hisse senedi alacaksanız, o şirketin tüm bilgilerine hakim olmalısınız. Yönetimi nasıl, alınan kararlar uygulanıyor mu, uluslar arası politikaları nasıl, finansal istatistikleri ne durumda, yatırım yapma düşüncesi var mı, halka arz düşünüyor mu gibi değişkenleri bilmelisiniz. Böylece şirketin kar ettirip ettiremeyeceğine dair reel bir fikir edinebilirsiniz.

Borsada Yatırım Yapmak İçin Ne Kadar Para Yeterlidir?

Bütçeniz ne kadar el veriyorsa borsaya o miktarla giriş yapabilirsiniz. Önemli olan riskli bir işlem olan yatırımda bütçenizi sarsmayacak oranlarla girmenizdir. Borç veya kredinin belirli bir maliyeti olacağından, mümkün olduğu kadar elinizdeki bütçeyi kullanmaya çalışmalısınız. Ancak düşük yatırımla düşük, yüksek yatırımla yüksek kazanılacağını da siz de takdir edersiniz.

Bu konudaki genel uygulama, yatırım yapıp uzun süre beklemek yönündedir. Türk yatırımcıların ise sabırsız olduğu görülmektedir.

Borsada Yatırım Yapılan Araçlar

Borsada nasıl para kazanılacağını anlattıktan sonra, hangi araçlara yatırım yapılabileceğinden de bahsedelim.
Döviz: TL cinsinden paramızı yabancı bir para birimine dönüştürerek bundan kar elde edebiliriz. TL ile Amerikan Doları veya Euro satın alabiliriz. Takip ettiğiniz başka para birimleri varsa onları da kazanç amaçlı satın alabilirsiniz.

Borsa Endeksleri: Bir grup hisse senedini içeren endekslerin aldığı değeri takip edebilirsiniz. Bu endekslerden satın alma gerçekleştirebilirsiniz ancak hangi endeksin içeriğinde ne olduğunu bilmeniz gerekir ki kar edip edemeyeceğiniz yönünde fikir sahibi olabilesiniz. Örneğin kapsamındaki 100 hisse senediyle BİST 100 değerlendirebileceğiniz bir endekstir. Bunu satın alma emri ile alabilir ve istediğiniz zaman satabilirsiniz.

Türev Ürünler: Emtia, endeks, döviz, hisse senedinin opsiyon, forward ve future sözleşmeleri ile el değiştirdiği işlemlere verilen isimdir.

Emtia: Fiziksel karşılığı bulunan varlıklar olan tahıl, pamuk, kahve, doğalgaz, petrol, platin, gümüş ve altın ile alım satım yapılmasıdır.

Varantlar: Menkul kıymet şeklinde işlem yapılan, kaldıraç yatırım araçları olarak bilinir. Düşük bütçeli yatırımlarda ideal olarak değerlendirilmektedir.

Kıymetli Evraklar: Hazine bonoları, şirket ve devlet tahvilleri ile hisse senetlerinin bulunduğu gruptur. Hisse senetleri risk içerirken, hazine bonoları ve devlet tahvilleri ise risksiz olarak nitelendirilir.
Borsa oynarken riski en aza indirmek ve kazanmak için bu yatırım araçlarından oluşan bir yatırım portföyü oluşturmanız önerilir.

Günlük İşlem Ne Demektir?

Borsada yukarıda saydığımız menkul kıymetlerin aynı gün içinde alınıp satılması günlük işlem olarak adlandırılır. Bir hisse senedinin açılıştan kapanana kadar kazanç sağlayacağını düşünüyorsanız günlük işlem yapabilirsiniz. Bu da bir yatırım stratejisidir. Tabi day trade olarak bilinen günlük işlem için an be an takipte olmalısınız. Gün içinde borsaya ayıracak geniş bir vaktiniz varsa bu strateji size göredir.

Borsa nedir, nasıl oynanır konusunda anlatacaklarımız bu kadar. Eğer siz de borsaya ayak basmak istiyorsanız, yazımızdaki temel bilgileri inceleyerek bir giriş yapabilirsiniz.

Borsabu.com

Kripto para, ekonomi ve finans haberlerinin güncel paylaşıldığı platform. Daha iyi içerik için üretmeye devam edeceğiz.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu
  • bitcoinBitcoin (BTC) $ 35,845.00
  • ethereumEthereum (ETH) $ 2,203.43
  • tetherTether (USDT) $ 1.00
  • cardanoCardano (ADA) $ 1.40
  • usd-coinUSD Coin (USDC) $ 0.999963
  • polkadotPolkadot (DOT) $ 20.78
  • bitcoin-cashBitcoin Cash (BCH) $ 562.27
  • litecoinLitecoin (LTC) $ 155.13
  • chainlinkChainlink (LINK) $ 20.72
  • wrapped-bitcoinWrapped Bitcoin (WBTC) $ 35,853.00
  • stellarStellar (XLM) $ 0.293515
  • moneroMonero (XMR) $ 278.28
  • tronTRON (TRX) $ 0.069394
  • eosEOS (EOS) $ 4.56
  • cdaicDAI (CDAI) $ 0.021463
  • okbOKB (OKB) $ 12.66
  • neoNEO (NEO) $ 45.05
  • cosmosCosmos (ATOM) $ 12.11
  • crypto-com-chainCrypto.com Coin (CRO) $ 0.109665
  • tezosTezos (XTZ) $ 3.07
  • nemNEM (XEM) $ 0.149790